Đừng-nghiện-Facebook. Ảnh bởi Omar Suljic;
Mạng Xã Hội và Thức Ăn Rác: Cơn Nghiện Facebook
Các trang mạng xã hội đã thay đổi vĩnh viễn cách chúng ta kết nối với nhau. Nhưng sự thay đổi nào giúp bạn có những mối quan hệ tích cực và giàu có hơn? Sự thay đổi nào đang làm bạn thụt lùi lại trong cuộc sống thực?
Bạn có nhấn F5 liên tục khi sử dụng Facebook, Twitter và các trang mạng xã hội không? Nếu có, bài viết này sẽ là liều thuốc chữa tốt trước khi bạn quyết định đi cai nghiện mạng. Đính kèm là tự thú của một Facebooker tái gia nhập xã hội thực thành công. Sự hoành tráng của bài viết cần bạn tập trung và chú ý trong 15 phút. Hãy quay trở lại sau nếu không sắp xếp được thời gian khi bạn đang đọc những dòng này.
Tương tác với một trình duyệt và hồ sơ trực tuyến có phải là một hành vi xã hội hay không? Khía cạnh xã hội này vẫn được xem thỏa mãn khi bạn giao tiếp với con người qua Internet, nhưng tính đến thời điểm hiện tại Internet vẫn là một kênh giới hạn để thỏa mãn nhu cầu xã hội của con người. Thời điểm Internet xóa nhòa ranh giới giữa thực và ảo vẫn chưa đến.
Càng kết thêm nhiều “bạn” trực tuyến, bạn càng dành nhiều thời gian cho trình duyệt và điện thoại. Bạn càng có ít thời gian hơn để vun vén tương tác giữa người với người. Trên Facebook, bạn đang đánh đổi thời gian và sự chú ý cho những cập nhật từ những người bạn không hề quan tâm và cũng không quan tâm về bạn, thay vì dành cho những người thân thương của mình. Nguyên lý 80/20 của Pareto một lần nữa lại khiến ta phải kinh ngạc khi nó như tiếng sấm với các bạn trẻ hiện đại: Bạn dành 80% thời gian và sự chú ý cho những mối quan hệ chỉ mang lại 20% hạnh phúc, thay vì dành 80% quan trọng này cho những mối quan hệ mang đến 80% hạnh phúc.
Sự Giống Nhau: Thức Ăn Rác & Mạng Xã Hội
Bạn trẻ tiêu thụ các trang mạng xã hội Internet cũng như khi tiêu thụ thức ăn rác. Cái bánh pizza thơm lừng hay đùi gà chiên giòn sẽ cho bạn no bụng và cảm giác thỏa mãn tạm thời, nhưng về dài lâu thức ăn nhanh không có ích cho sức khỏe của bạn. Bạn cũng sẽ mắc chứng tiêu thụ quá mức bởi cơ thể mình không nhận được đủ dưỡng chất cần thiết.
| Thức ăn rác | Mạng xã hội |
| Thức ăn nhanh | Giao tiếp phi thực |
| Vẫn là thức ăn | Vẫn là hình thức giao tiếp |
| Không thỏa mãn nhu cầu dinh dưỡng | Không thỏa mãn nhu cầu xã hội |
| Áp đảo thức ăn lành mạnh về số lượng | Áp đảo mối giao tiếp lành mạnh về thời gian |
Đây là một vòng đua của chuột:
- Ăn thức ăn nhanh -> Ngon và no nhưng không đủ dưỡng chất -> ăn thêm -> phát phì
- Online trên mạng xã hội -> Vui nhưng không đủ thỏa mãn -> dùng lâu hơn -> tốn thời gian, teo não
Bạn có THỰC SỰ cảm thấy RẤT hạnh phúc khi sử dụng Facebook, Twitter? Hay bạn cảm thấy vui vẻ hơn khi trải nghiệm thời gian cùng bạn bè? Liệu cập nhật trạng thái cho “ai muốn đọc thì đọc” vui và sâu sắc hơn chia sẻ tâm sự với một người bạn thân? Liệu sử dụng Facebook 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng, 1 năm nữa bạn có khác biệt hơn hôm nay không?
Nhu Cầu Giao Tiếp
Con người là loại động vật thích giao tiếp. Chúng ta sống hoàn toàn dựa trên người khác suốt cuộc đời bạn. Không tin ư? Bạn ăn cơm ngày 3 bữa chứ? Ai nấu cơm đó, ai chuẩn bị đồ ăn ra? Ngay cả những người trầm lặng và ít giao tiếp nhất cũng sống phụ thuộc vào người khác. Không ai là một hòn đảo.
Theo Maslow nhu cầu về giao tiếp chễm chệ ở vị trí thứ 3/5. Bạn luôn khao khát có những người bạn chân thành, một gia đình đầm ấm và những mối quan hệ tình cảm lãng mạn. Con người kết nối với nhau không chỉ để thỏa mãn nhu cầu tồn tại (sinh lý và sự an toàn) mà còn để thỏa mãn nhu cầu cảm xúc nhạy cảm.
Tẩy chay hay sự ruồng bỏ xã hội là một trong những hình phạt khủng khiếp nhất lên con người. Bệnh “thèm người”. Trong các nghiên cứu nước ngoài, người ta thấy hầu hết mọi người sẽ vui lòng ở bên cạnh những tên tội phạm giết người còn hơn là bị kết án tù chung thân. Nói đơn giản, chúng ta cần nhau.
Đến 90% thời gian với hơn 90% người, bạn muốn Facebook chứ không thật sự cần Facebook để xây dựng mối quan hệ. Bởi họ hiếm khi liên lạc với những người bạn ở xa, cũng như quá bận rộn với cuộc sống hiện tại nên chẳng ít quan tâm những người bạn cũ đang làm gì…Tìm hiểu bạn bè ư? Facebook chỉ giúp bạn thấy được bề nổi của tảng băng qua hình ảnh và những trạng thái nắng mưa thất thường vụn vặt. Muốn hiểu ai đó, bạn cần gặp họ, ngồi xuống và nói chuyện với họ. Không có đường tắt đến linh hồn.
Lên Cơn Nghiện Facebook?
Điều này có bao giờ xảy đến với bạn chưa? Bạn cảm thấy mình có một bình luận quá thông minh? mình phải post cái này mới được. Bạn chụp một tấm hình rất ngầu? mình phải chia sẻ cái này mới được, mình sẽ ghi mình trông thật gớm dù mình biết mình rất đẹp để người khác vào bảo là mình rất đẹp. Và bằng mọi cách bạn phải chia sẻ những cái này cho bằng được. I.P chặn? PHẢI BẺ KHÓA! Về nhà là bật Facebook ngay lập tức. Gõ xong thì ấn F5 liên tục chờ xem người ta vào bình luận.
Một số dấu hiệu chứng tỏ bạn nghiện Facebook:
- Chia sẻ quá nhiều
- Kiểm tra Facebook bất cứ khi nào có thể
- Quá quan tâm đến hình tượng trên Facebook
- Báo cáo trên Facebook
- Dành hàng tiếng lướt Facebook
- Kết bạn quá nhiều
- Ảnh hưởng đến cuộc sống thực
Lúc này bạn bè xung quanh sẽ bảo bạn đã lên cơn nghiện. Nếu bạn thấy đang nghiện giao tiếp xã hội trực tuyến, đừng xem đó là cơn nghiện. Hãy xem đó như một nhu cầu của con người. Bạn cần kết nối với người khác mỗi ngày, dù không cần mở miệng trao lời nhưng chỉ cần ở bên cạnh họ, bạn cũng đang giao tiếp xã hội.
Những người sử dụng mạng xã hội nhiều nhất có lẽ là những người ít thỏa mãn trong mối quan hệ hoặc cảm thấy cô đơn tràn ngập. Họ dành nhiều thời gian cập nhật trạng thái đều đặn chỉ để đánh đổi lấy chút hạnh phúc nhỏ nhoi từ những cái Like dễ dãi. Vì chưa thỏa mãn nên họ muốn sử dụng nhiều hơn nữa. Một bánh xe chuột, bạn nghĩ bạn đang dịch chuyển nhưng thực ra bạn vẫn chạy tại chỗ.
Vấn đề với việc bạn cố gắng thỏa mãn nhu cầu xã hội qua Internet là Internet chưa thể thỏa mãn hoàn toàn nhu cầu xã hội. Điều này dẫn đến tiêu thụ quá mức, dành thời gian tương tác xã hội online nhiều hơn mức bạn cần. Thời gian này có thể dành cho nhiều hoạt động có ích hơn.
Như bao bạn trẻ khác, tôi từng sử dụng Facebook với thời lượng 1 tiếng một ngày. 1 tiếng là rất nhiều. 1 tuần là 7 tiếng, tương đương với 1 ngày công làm việc. Thời gian này cũng có thể dành để xây dựng một hệ thống kinh doanh trên mạng có lợi nhuận. Hoặc để thưởng thức một tác phẩm game kinh điển. Hoặc một cuốn sách khiến tim bạn phải run rẩy. Hoặc một bộ phim phiêu lưu kịch tính.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét